Skip to main navigation Skip to main content Skip to page footer

Modern and Contemporary History and History of Art

MODERN AND CONTEMPORARY GREEK HISTORY

Greek-Venetian, Ottoman and modern Greek world

 

 

VANGELIS KARAMANOLAKIS 

Winter semester

Subject: The “Bird” of the Junta and May ’68. A Cultural History of the Dictatorship and the Anti-Dictatorship Struggle, 1967–1974

 

Summary: The seminar examines the period of the military dictatorship and the anti-dictatorship struggle (1967–1974) through the lens of political and cultural history. By analyzing the key events of the time and placing this period within the broader continuum of the 20th-century Greek experience, the seminar will explore culture both as a tool of control and as a field of resistance. At the same time, it will investigate continuities and ruptures with the past, as well as the new elements that emerged during the period. On the one hand, we will focus on the dictatorial regime which, as part of its broader political agenda, implemented measures aimed, from one perspective, at control, censorship, and manipulation, and, from another, at development. Special emphasis will be placed on the cultivation of mass culture, with the media —especially the emerging medium of television— playing a central role. On the other hand, the seminar will give special attention to the new cultural practices that emerged within the anti-dictatorship movement. These practices engaged in a continuous dialogue with international trends, shaping new forms of collectivity, memory, and political consciousness that had a significant impact on the post-dictatorship cultural landscape. The aim is to highlight the period not only as one of repression and censorship but also as a time of intense experimentation tied to new forms of subjectivity. Additionally, the seminar will address major issues such as the formation of national identity, the relationship with the national past, modernization, and the Europeanization of the country — all of which were central themes in public discourse and debate. The seminar will draw on a variety of archival sources as well as literary, cinematic, theatrical, and visual art works, exploring themes that will engage all participants.

 

Selected Bibliography

Burke, Peter, Τι είναι πολιτισμική ιστορία;, εισαγωγή-μετάφ. Σπύρος Σηφακάκης, Αθήνα, Μεταίχμιο, 2009.

Dyck, Karen Van, Η Κασσάνδρα και οι λογοκριτές στην ελληνική ποίηση, 1967-1990, μετάφ.Παλμύρα Ισμυρίδου, Αθήνα, Άγρα, 2002.

Papanikolaou, Dimitris, Singing Poets: Literature and Popular Music in France and Greece, Οξφόρδη, Legenda, 2007.

Scott James C., Domination and the Arts of Resistance: Hidden Transcripts, New Haven, Yale University Press, 2008.

Αλέξανδρος, Αργυρίου, Ιστορία της ελληνικής λογοτεχνίας και η πρόσληψή τηςόταν η δημοκρατία δοκιμάζεται, υπονομεύεται και καταλύεται (1964-1974 και μέχρι τις μέρες μας), τ. Ζ΄ και Η΄, Αθήνα, Καστανιώτης, 2007.

Αξελός, Λουκάς, Εκδοτική δραστηριότητα και κίνηση των ιδεών στην Ελλάδα: μια κριτική προσέγγιση της εκδοτικής δραστηριότητας στα χρόνια 1960-1981, Αθήνα, Στοχαστής, 2008.

Γιαννόπουλος Γιώργος Ν., Richard Clogg (επιμ.), Η Ελλάδα κάτω από στρατιωτικό ζυγό, Αθήνα, Παπαζήσης, 1976.

Γρηγοριάδης, Σόλων, Ιστορία της Συγχρόνου Ελλάδος 1941-1974- Η Δικτατορία: Επιβολή-Ακμή, τ.5, Αθήνα, Καπόπουλος, 1975.

Καραμανωλάκης, Βαγγέλης, «Κάλβος 1968-1974: ένας εκδοτικός οίκος στα χρόνια της δικτατορίας», Αρχειοτάξιο, 14 (Οκτώβριος 2012), σ. 104-121.

Κατσάπης, Κώστας, Το «πρόβλημα νεολαία». Μοντέρνοι νέοι, παράδοση και αμφισβήτηση στη μεταπολεμική Ελλάδα 1964-1974, Απρόβλεπτες Εκδόσεις, Αθήνα 2013.

Κορνέτης, Κωστής, Τα παιδιά της δικτατορίαςΦοιτητική αντίσταση, πολιτισμικές πολιτικές και η μακρά δεκαετία του εξήντα στην Ελλάδα, μετάφ. Πελαγία Μαρκέτου, Αθήνα, Πόλις, 2015.

Κούκη, Ελένη-Αργυρώ, «Πολιτικές για τον έλεγχο του εθνικού παρελθόντος από το καθεστώς της 21ης Απριλίου. Ιστορικές επέτειοι και Μνημεία της Επταετίας», αδημοσίευτη διδακτορική διατριβή, Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας Ε.Κ.Π.Α., 2016.

Μελετόπουλος Μελέτης, Η δικτατορία των συνταγματαρχών, Αθήνα, Παπαζήσης, 1996.

Ο Πολίτης τχ. 99, Απρίλιος 2002 [«Διότι δεν συνεμορφώθην...»: Ο πολιτισμός στα χρόνια της δικτατορίας].

Παπανικολάου, Δημήτρης, «Κάνοντας κάτι παράδοξες κινήσεις. Ο πολιτισμός στα χρόνια της Δικτατορίας», Β. Καραμανωλάκης (επιμ.), Η στρατιωτική δικτατορία 1967-1974, Αθήνα, Τα Νέα/Ιστορία, 2010, σ. 175-196.

 

MANOLIS KOUMAS

Winter semester

Subject: Greek Foreign Policy, 1914-1991: Crises and Dilemmas

 

Summary: This course examines the foreign policy dilemmas faced by  Greek governments from the outbreak of the First World War to the end of the Cold War. Topics of study include: the National Schism and the participation of Greece in the First World War; the decision to pursue Greek expansion in Asia Minor; Greece’s participation in the Balkan Entente; Greece’s diplomatic orientations prior to the Second World War; the Cyprus Question; Greece’s alignment with the Western defense system during the early Cold War; its integration into the European Economic Community; Greek-Turkish tensions and crises after 1973; and the Macedonian Question. Students are expected to engage with key historiographical debates and carry out research based on primary sources (state archives, personal papers, the press etc.).

 

Selected Bibliography

Chourchoulis D., The Southern Flank of NATO, 1951-1959. Military Strategy or Political Stabilisation, Lanham, MD 2014.

Hatzivassiliou E., Greece and the Cold War. Frontline State, 1952-1967, London and New York 2006.

Karamouzi E., Greece, the EEC and the Cold War, 1974-1979, London 2014.

Klapsis A., C. Arvanitopoulos, E. Hatzivassiliou, E. Pedaliu (eds), The Greek Junta and the International System: A Case Study of Southern European Dictatorships, 1967-74, Abingdon: Routledge, 2020.

Koliopoulos J., Greece and the British Connection, 1935-1941, New York 1977.

Κούμας Μ., Η ελληνική εξωτερική πολιτική και το ζήτημα της ασφάλειας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, 1933-1936, Αθήνα 2010.

Κουρκουβέλας Λ., Η Ελλάδα και το ζήτημα των πυρηνικών όπλων, 1957-1963, Αθήνα 2011.

Λεονταρίτης Γ., Η Ελλάδα στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, 1917-1918, Αθήνα 2000

Μαυρογορδάτος Γ., 1915. Ο Εθνικός Διχασμός, Αθήνα 2015.

Μπότσιου Κ., Γ. Σακκάς (επιμ.), Η Ελλάδα, η Δύση και η Μεσόγειος, 1945-62. Νέες ερευνητικές προσεγγίσεις, Θεσσαλονίκη 2015.

Πλουμίδης Σ., Τα μυστήρια της Αιγηΐδος. Το μικρασιατικό ζήτημα στην ελληνική πολιτική (1891-1922), Αθήνα 2016.

Ριζάς Σ., Το τέλος της Μεγάλης Ιδέας. Ο Βενιζέλος, ο αντιβενιζελισμός και η Μικρά Ασία, Αθήνα 2015.

Σβολόπουλος Κ., Ελληνική εξωτερική πολιτική, 2 τόμοι, Αθήνα 2002.

Στεφανίδης Γ., Από τον Εμφύλιο στον Ψυχρό Πόλεμο. Η Ελλάδα και ο συμμαχικός παράγοντας, 1949-1952, Αθήνα 1999.

Συρίγος Α., Ελληνοτουρκικές σχέσεις, Αθήνα 2015.

 

KATERINA KONSTANTINIDOU

Winter semester

Subject: Greek Territories under Venetian Rule and their “Stories”

 

Summary: The seminar will focus, on the one hand, on the research fields that have developed around the period of Venetian rule in Greece, and on the other hand, on the related bibliographical scholarship. Topics such as  the history of institutions, social history, the history of justice, family, gender and sexuality have been extensively explored in recent decades. Under these conditions, composing seminar papers concerning this period requires familiarity with literature on related themes in Venetian and the Early Modern European history, as well as with social anthropology, the history of law, the history of medicine etc. in the context of an interdisciplinary approach to the subject.

Selected bibliography

Dialetti, Androniki, «Patriarchy as a Category of Historical Analysis and the Dynamics of Power: The Example of Early Modern Italy», Gender and History, 30/2 (2018), 1-12.

Dursteler, Eric. R. (επιμ.), A Companion to Venetian History, 1400–1797, Λέιντεν καιΛονδίνο 2013.

Ferraro, Joanne M., Marriage Wars in Late Renaissance Venice, Οξφόρδη 2001.

Ginzburg, Carlo, To τυρί και τα σκουλήκια. Ο κόσμος ενός μυλωνά του 16ου αιώνα, μετάφ. Β. Κουρεμένος, επιμ. Δήμητρα Τουλάτου, Αθήνα 2008.

Hacke, Daniela, Women, Sex and Marriage in Early Modern Venice, Άσγκεϊτ 2004.

Henderson, John, The Renaissance Hospital. Healing the Body and Healing the Soul, Νιου Χέιβεν και Λονδίνο 2006.

Hufton, Olwen, Ιστορία των γυναικών στην Ευρώπη, (1500-1800), μετάφ. Ειρήνη Χρυσοχόου, επιμ. Δήμητρα Λαμπροπούλου, Αθήνα 2003.

McKee, Sally, Uncommon Dominion. Venetian Crete and the Myth of Ethnic Purity, Φιλαδέλφεια 2000.

Muir, Edward, Guido Ruggiero, Microhistory and the Lost Peoples of Europe, Βαλτιμόρη και Λονδίνο 1991.

Povolo, Claudio, L' intrigo dell'onore. Poteri e istituzioni nella Repubblica di Venezia tra Cinque e Seicento, Βερόνα 1997.

Ruff, Julis R., Violence in Early Modern Europe, 1500-1800, Κέιμπριτζ 2004.

Ruggiero, Guido, Binding Passions. Tales of Magic, Marriage and Power at the End of the Renaissance, Νέα Υόρκη και Οξφόρδη 1993.

Zemon Davis, Natalie, Fiction in the Archives. Pardon Tales and their Tellers in Sixteenth Century France, Stanford University Press 1990.

 

VASO SEIRINIDOU

Winter semester

Subject: The economy of violence and the world of weapons in the Greek Lands (17th-19th c.)

 

Summary: In this seminar we will explore the history of the Greek world under Ottoman rule through the prism of the prevailing regime of violence and the transformations it underwent during the Greek Revolution. We will examine violence both as a means of imposition, subjugation and conquest, and as a logic of governance and constitution of economic, social and political relations, as well as a cultural practice. Witnin this context, particular attention will be given to the ‘world of weapons’ and we will revisit issues concerning the klephts and the armatoloi, as well as the irregular soldiers of the Greek Revolution, drawing on insights from recent scholarly contributions.

 

Selected bibliography

Βακαλόπουλος Aπ., Τα ελληνικά στρατεύματα του 1821. Οργάνωση, ηγεσία, τακτική, ήθη, ψυχολογία, Θεσσαλονίκη 1991.

Barkey Κ., Bandits and Bureaucrats. The Ottoman Route to State Centralization, Nέα Υόρκη 1994.

Broers M., Napoleon’s Other War: Bandits, Rebels and their Pursuers in the Age of Revolutions, Οξφόρδη 2010.

Δαμιανάκος Σ., Ήθος και πολιτισμός των επικίνδυνων τάξεων στην Ελλάδα, Αθήνα 2005.

Esmer T. U., «Economies of Violence, Banditry and Governance in the Ottoman Empire Around 1800», Past and Present 224 (2014), 164-199.

Gallant Th., «Revolutions and Regimes of Violence», Historein 15/2 (2015), 30-40.

Θεοτοκάς Κ. Ν., Ν. Γ. Κοταρίδης, Η οικονομία της βίας. Παραδοσιακές και νεωτερικές εξουσίες στην Ελλάδα του 19ου αιώνα, Αθήνα 2006.

Θεοτοκάς Ν., Δ. Τζάκης, «Εισαγωγή: Ο Χρήστος Βυζάντιος και το ζήτημα του εθνικού στρατού», στο: Χρήστος Βυζάντιος, Ιστορία του τακτικού στρατού, 1821-1833, επιστ. επιμέλεια-σχόλια, Ν. Θεοτοκάς, Δ. Τζάκης, Αθήνα 2020.

Scheipers S., Unlawful Combatants: A Genealogy of the Irregular Fighter, Οξφόρδη 2015.

Σειρηνίδου B., «Βία, έγκλημα και ποινική δικαιοσύνη στην επαναστατημένη Ελλάδα», στο: Κ. Κωστής, Η. Κολοβός (επιμ.), Κατανοώντας τον πόλεμο της Ανεξαρτησίας, Αθήνα: Πατάκης, 2022, σ. 203-227.

Στάθης Π., «Αρματολισμός: χριστιανοί ένοπλοι στην υπηρεσία των Οθωμανών», στο: Β. Παναγιωτόπουλος (επιμ.), Ιστορία του νέου ελληνισμού, 1770-2000, τ. 2, Αθήνα 2003, σ. 339-360.

 

KOSTAS TAMPAKIS

Spring semester

Subject: Technology and the Sciences in European and Greek History (17th-20th century)

 

Summary: The natural sciences and their technological applications have undoubtedly influenced the historical events of the past four centuries. Nuclear energy, telecommunications and the invention of the steam engine are just some examples where the study of nature has determined the historical course of states and nations. However, the history of technology and science is still often treated as an “internal” narrative, which only concerns specialists and is not tangential to European and Greek history. At the same time, the natural sciences have earned the epistemic distinction of “certain knowledge”, the invocation of which is unquestionable. Rarely, however, is this authority recognised as the result of a long historical course which was neither predetermined nor linear.

This course aims to describe the two-way relationship between the emergence of modern science and technology and European and Greek history from the 17th to the 20th century. The transition from Natural Philosophy to the modern Natural Sciences and the parallel technological developments will be studied through their interaction with the Reformation, the Enlightenment, the French Revolution and, later, the Industrial Revolution. The emergence of contemporary scientific practice will also be examined in relation to the rise of modern nationalism, colonialism and later the World Wars and the Cold War.

Indicative topics include the meaning and content of the Scientific Revolution;, Newtonism as a scientific, philosophical and political theory; theories of heat and electricity and their relation to the steam engine and the telegraph; Darwinism, eugenics and the development of the nuclear bomb. From a historiographical perspective, we will also discuss the relationship between science and religion, feminist critiques of science, science in art and questions of transfer, diffusion and mediation in the production of knowledge.

 

Selected bibliography

Adas, M. (2018). Machines as the measure of men: Science, technology, and ideologies of Western dominance. Cornell University Press

Biagioli, M. (2006), Ο Γαλιλαίος αυλικός, Κάτοπτρο.

Bird, K., S. Martin. (2008). Ο θρίαμβος και η τραγωδία του Ρόμπερ Οππενχάιμερ, Τραυλός.

Bowler, P. J., I. R. Morus. (2022). Η ιστορία της νεότερης επιστήμης. Μια επισκόπηση, 2η έκδοση, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης.

Burns, W. (2018). Knowledge and power: Science in world history, 2nd edition, Routledge.

De Syon, G. (2008). Science and Technology in Modern European Life, Greenwood

Galison, P. (2007). Τα ρολόγια του Αϊνστάιν, οι χάρτες του Πουανκαρέ: Οι αυτοκρατορίες του χρόνου, Κάτοπτρο

Hankins, Τ. (1998). Επιστήμη και Διαφωτισμός, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης

Headrick, D. (1988). The tentacles of progress: Technology transfer in the age of imperialism, 1850-1940. Oxford University Press.

Kern, S. (2003). The culture of time and space, 1880–1918: With a new preface. Harvard University Press.

Posket, J. (2022). Ο Δαρβίνος και ο Αϊνστάιν δεν ήταν μόνοι: Μια παγκόσμια ιστορία της επιστήμης, Διόπτρα

Rudwick, M. (2021). Earth's Deep History How It Was Discovered and Why It Matters, University of Chicago Press

Shapin, S., S.Schaffer. (2021). Ο Λεβιάθαν και η αεραντλία, Ροπή

Tampakis, K. “The once and future language: Communication, terminology and the practice of science in nineteenth and early twentieth century Greece”. History of Science 53.4 (2015): 438-455.

Tampakis, K. “To leave Parnassus and climb the rugged mountain of science: Orphanidis, poetry and science in nineteenth century Greece,” in Science and Literature: Poetry and Prose, G. N. Vlahakis and K. Tampakis, Eds. National Hellenic Research Foundation. Institute of Historical Research, 2020, pp. 67–78. (https://anavathmis.eu/e-books/#1627533032280-dd5aa3c5-72b5 )

Wolfe, A. (2018). Freedom’s laboratory: The Cold War struggle for the soul of science, John Hopkins Univresity Press.

Αραμπατζής, Θ., Κ. Γαβρόγλου, (επιμ.). (2012). Η Κρίση στη Φυσική και η Δημοκρατία της Βαϊμάρης: Η πολιτισμική ιστορία της Κβαντικής Θεωρίας, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης.

EVANTHIS HATZIVASSILIOU

Spring semester

Subject: Political Crisis, Dictatorship and Transition to Democracy: the Evolution of the Greek Political Forces, 1961-1981

 

Summary: The course examines the development of Greek political forces from the early 1960s to the late 1970s. It addresses the political crisis of the 1960s, the imposition of the Colonels’ dictatorship, the transition to democracy and the consolidation of the new democratic regime. The course analyzes the rise and fall of major political forces (ERE, The Centre Union, ND, EDIK, PASOK), and explores broader trends in Greek political history during a period of transition from the first to the latter post-war period.

 

Selected Bibliography

Chassaigne, Philippe, Les années 1970: fin d’un monde et origine de notre modernité, Paris, 2008.

Ferguson, Niall, Charles S. Maier, Erez Manela, Daniel J. Sargent (επιμ.) The Shock of the Global: the 1970s in Perspective, Cambridge, Mass., 2010.

Krige, John, American Hegemony and the Postwar Reconstruction of Science in Europe, Cambridge, Mass., 2006.

Pedaliu, Effie G. H., «Human Rights and International Security: The International Community and the Greek Dictators», The International History Review, 38 (2016), σ. 1014-1039.

Snyder, Sarah B., Human Rights Activism and the End of the Cold War: a Transnational History of the Helsinki Network, New York, 2011.

Suri, Jeremi, Power and Protest: Global Revolution and the Rise of Detente, Cambridge, Mass., 2003.

Weimer, Daniel, Seeing Drugs: Modernization, Counterinsurgency, and US Narcotics Control in the Third World, 1969-1976, Kent, Ohio, 2011.

Winther-Jacobsen, Kristina, Ευάνθης Χατζηβασιλείου (επιμ.), Δος μοι πα στω και ταν γαν κινάσω: Η Δανία, το Συμβούλιο της Ευρώπης, το ΝΑΤΟ και τα ανθρώπινα δικαιώματα στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια της χούντας, Αθήνα, 2019.

Χατζηβασιλείου, Ευάνθης, «Ελληνικές απουσίες: η νέα ατζέντα της διεθνούς συνεργασίας και η αποκοπή της Ελλάδας από τον κόσμο, δεκαετίες 1960-1980», στο Νίκος Μαραντζίδης, Ιάκωβος Μιχαηλίδης, Ευάνθης Χατζηβασιλείου (επιμ.), Η Ελλάδα και ο Ψυχρός Πόλεμος: επεκτείνοντας τις ερμηνείες, Θεσσαλονίκη, 2018, σσ. 141-155.

Χρηστίδης, Χρήστος, «Η Ευρώπη έναντι της δικτατορίας των συνταγματαρχών: η περίπτωση της ελληνικής υπόθεσης στο Συμβούλιο της Ευρώπης», στο Παύλος Σούρλας, (επιμ.), Η δικτατορία των συνταγματαρχών και η αποκατάσταση της δημοκρατίας, Αθήνα, 2016, σσ. 405-419.